227 kilometrów, osiem i pół godziny, wielka akcja medialna, fale, wywrotki, zmęczenie… Kiedy odłożysz na bok te liczby, co wyłania się najmocniej?

To, co przeżyliśmy na środku Bałtyku, trudno opisać w liczbach. Duża, bardzo chaotyczna fala, pozornie z trzech różnych kierunków, moc żywiołu i totalny bezkres. To coś, co tylko siedem osób może naprawdę docenić i poczuć: sześciu fantastycznych ludzi z ekipy, która ze mną płynęła, i ja. Dla naszej siódemki te wspomnienia są więzią na całe życie.

Nie irytuje cię, że dla wielu ludzi rekord Guinnessa znaczy więcej niż mistrzostwo świata?

Irytuje? Nie. Trochę zaskoczyło, na pewno! Wydawałoby się, że mistrzostwo świata to mistrzostwo świata, a na przykład Jaws na Hawajach to wizualny spektakl, flex Matki Natury. A tu mieliśmy ośmiogodzinny „film o facecie w łódce”, w dodatku niezbyt widowiskowy. Tego samego lata Bartek Kubkowski prawie przepłynął Bałtyk wpław, więc myślałem, że wojownicy klawiatury uznają, że na desce to żaden wyczyn. A tu wręcz przeciwnie. Po kilku dniach odpoczynku poszliśmy na Targi Rzeczy Ładnych i ludzie zupełnie niezwiązani ze sportem gratulowali mi, robili sobie zdjęcia. To był cenny drogowskaz. Sport, o czym niektóre dyscypliny, szczególnie olimpijskie, zapominają, bez kibiców nie ma racji bytu. „Sprzedajemy” emocje. Wzięliśmy publiczność za kulisy, pokazaliśmy wyzwania związane z przygotowaniami, zadbaliśmy o zrozumiały przekaz. To stworzyło emocjonalną więź z kibicami. Dzisiaj coraz ważniejszy staje się kontekst. Nie tylko to, co robisz, ale JAK to robisz.

Pływałeś na wielkich falach w różnych zakątkach świata, ale Bałtyk znasz przecież od lat. Czy zdołał cię jeszcze czymś zaskoczyć?

Z kolegami, z którymi gonimy prognozy na windsurfing czy surfing, często śmiejemy się z „jeziora Bałtyckiego”, bo fala potrafi zniknąć w dwie godziny. Ale to, co zobaczyłem na środku, zupełnie nie przypominało jeziora. Bardziej wielki gar gotującej się zupy, tylko ja byłem wielkości ziarenka pieprzu. To nie tyle strach, ile poczucie, że walcząc z wodą, nie masz szans, a współpracując z nią, możesz przeżyć najlepsze chwile w życiu. I niezależnie od tego, ile szpilek wbiłem już w mapę świata, Bałtyk pozostaje domem.

Sam zdobywasz medale i walczysz o mistrzowskie tytuły, a jednak do sportu olimpijskiego podchodzisz z wyraźnym dystansem. Co tak naprawdę was różni?

Jestem windsurferem. Nie sportowcem olimpijskim, mistrzem, kadrowiczem czy nadzieją olimpijską. Nie określa mnie cel, ale proces, to, co robię na co dzień. Uprawiałbym windsurfing niezależnie od tego, czy byłby na igrzyskach, X-Games, Podkarpackim Festiwalu Sportowym czy absolutnie nigdzie. Kocham pływać na desce i dlatego to robię. Zapytaj dowolnego byłego kadrowicza olimpijskiego, kiedy ostatni raz stał na desce. Albo ile razy przez ostatnią dekadę pływał na innym sprzęcie niż olimpijski.

Nie jesteś trochę niesprawiedliwy wobec olimpijczyków? Przecież oni też zaczynali od pasji do sportu. System potrafi ją skutecznie zabić?

Niestety. Moim zdaniem wynika to ze sposobu finansowania polskiego sportu, gdzie najważniejsze są wyniki olimpijskie. Zawodnikom od najmłodszych lat wpaja się, że albo zostaną medalistami i świat będzie u ich stóp, albo będą... nikim, nieprzydatnymi systemowi. Ten sposób myślenia jest w mojej ocenie straszliwie szkodliwy, a system znajduje się na ostatniej prostej do samozagłady. Spróbuj wytłumaczyć dzisiejszemu 12-latkowi, że ma włożyć „krew, pot i łzy”, żeby być trybikiem w systemie i może kiedyś pojechać na igrzyska. A jeśli wszystko pójdzie idealnie, przywieźć medal, udzielić dziesięciu wywiadów i dostać 4700 złotych emerytury. Przecież ten dzieciak powie ci, że woli grać w Minecrafta i na streamowaniu zarobi tyle w przyszłym tygodniu, a nie za piętnaście lat! Nie chodzi tylko o pieniądze, ale czy to dzieciaki są leniwe, czy system jest przestarzały? Kiedy słyszę kolejny wywiad z mistrzem, w którym pada pytanie o wyrzeczenia i odpowiedź „krew, pot i łzy”, chce mi się krzyczeć! Uprawiając sport, w pewnym sensie przedłużyłem sobie dzieciństwo. Nie zawsze było łatwo, ale niesamowitymi przygodami odbijam sobie wszystko po stokroć.

Ale medale są konkretne. Można je policzyć, rozliczyć z nich związki sportowe i trenerów. Mamy przecież też mocne nazwiska, medalistów olimpijskich. Jeśli nie one mają być najważniejsze, to po czym powinniśmy oceniać, czy coś działa?

To szerokie zagadnienie. Musimy sobie odpowiedzieć na pytanie, czego jako społeczeństwo chcemy od sportu. Jakie są jego funkcje? Według mnie przede wszystkim inspirowanie młodych ludzi do uprawiania sportu, promocja zdrowego trybu życia, promowanie kraju za granicą, budowanie wspólnoty wokół wspólnego celu i emocji. I wreszcie stworzenie zawodnikom i zawodniczkom przestrzeni do samorealizacji. Wymieniłem pięć celów. Ile z nich realizuje obecny system? Półtora? A co do mocnych windsurferów olimpijskich, medali i nazwisk to, czy nie jest trochę tak, że nadal żyjemy sentymentem podwójnego medalu Przemka i Zochy? Zaraz minie 15 lat od tego pięknego momentu! Od wtedy sam, bez wielkiego programu, systemu, działaczy i państwowych pieniędzy wygrałem więcej medali Mistrzostw Świata niż cała kadra narodowa razem wzięta. A co będzie jak po igrzyskach w LA na emeryturę przejdzie mega utalentowany Paweł Tarnowski? Trzymam kciuki żeby zmiany pojawiły się już teraz, bo może to być ostatni dzwonek…

Krytykujesz ten system bez taryfy ulgowej, ale przecież sam zdecydowałeś się do niego wejść. Przez cztery lata walczyłeś o olimpijski start. Nie ma w tym sprzeczności?

Ta krytyka zrodziła się właśnie przez cztery lata bycia w tym systemie. Gdy w 2020 roku pojawiła się nowa klasa olimpijska iQFOiL, znalazłem się w kadrze, trochę zwabiony mocną historią, wsparciem związku, domniemanym profesjonalizmem. A dlaczego spróbowałem? Bo czemu nie! Nikt wcześniej nie zdobył zarówno mistrzostwa świata PWA, jak i medalu olimpijskiego. Ta wizja była niesamowicie kusząca, tym bardziej że od pierwszych regat byłem w ścisłej czołówce. Tylko wszyscy naciskali, żebym wybrał: związek i trenerzy stawiali na igrzyska, sponsorzy na PWA, grożąc nawet rozwiązaniem kontraktów, bo olimpijski sprzęt produkowali ich konkurenci. Uparłem się, że będę robił jedno i drugie. Początkowo było świetnie, dużo się uczyłem i spędzałem mnóstwo czasu na wodzie. Potem zaczęło brakować prądu. Coraz mocniej ciągnęło mnie tam, gdzie miałem więcej frajdy.

Pod koniec 2023 roku byłeś blisko obrony mistrzostwa świata PWA. Z zewnątrz wyglądało to na kolejny triumfalny sezon. A od środka?

Po tytule w 2022 roku zacząłem sezon zwycięstwem i prowadziłem w tourze od kwietnia aż do ostatnich zawodów w Japonii. Pomiędzy startami były zgrupowania olimpijskie, a wokół mnie coraz więcej ludzi: trener, fizjo, psycholog, dziennikarze. Wszyscy pytali o drugi tytuł, dominację na lata i igrzyska. Zawsze nakładałem na siebie presję, ale tym razem dopuściłem też tę zewnętrzną. Zacząłem robić błędy, których nie popełniałem nawet jako junior. Na Fuerteventurze po błędzie ze złości przebiłem pięścią żagiel. Nigdy wcześniej ani później tego nie zrobiłem. Przestałem normalnie spać, zawody zamiast zabawą stały się mentalną bitwą.

Miałeś tak dużą przewagę, że tytuł mógł być twój jeszcze przed finałem. Co się wydarzyło?

Na Sylcie zająłem ósme miejsce, najgorsze w sezonie. Ostatecznie straciłem mistrzostwo świata w Japonii. Zaraz potem sponsor sprzętowy, z którym od początku budowaliśmy markę, zerwał ze mną umowę i, według mnie wbrew jej warunkom, nie wypłacił zaległych wynagrodzeń i bonusów. Czułem się przegranym frajerem. W gruzach legł jakiś mit, że zawsze kiedy mam szansę to wygrywam, że wyciągam 100% ze sprzętu i siebie, że ścigam się lepiej niż mój talent czy warunki fizyczne. Zawiodłem samego siebie i swoje dotychczasowe wyobrażenie o sobie, bo do tamtej pory cały czas robiłem na wynikach progres. Do tego doszło poczucie zdrady dość istotnej osoby na mojej dotychczasowej drodze.

A za chwilę miałeś walczyć o igrzyska. Jak w ogóle wrócić do ścigania w takim stanie?

Z Anią pojechaliśmy na wakacje do Kalifornii. Pół nocy nie spałem, a kiedy przychodził dzień i mogliśmy zwiedzać piękne wybrzeże albo surfować, nie chciałem wychodzić z łóżka. Mentalnie byłem na dnie. W styczniu czekały mnie mistrzostwa świata klasy olimpijskiej, decydujące o kwalifikacji. Dziś widzę, że musiałby zdarzyć się cud, żebym dobrze tam wystartował. Ale wtedy udajesz, że wszystko gra, chowasz uczucia do kieszeni i jedziesz dalej. Na ostatnim treningu wygrałem wszystkie wyścigi. Pierwszego dnia regat popełniłem dwa poważne błędy w czterech startach i praktycznie było po wszystkim. Jeszcze przed końcem zawodów zdałem sprzęt kadrowy i wyjechałem. Chciałem mieć to za sobą. To był najtrudniejszy okres w moim życiu. Bez pomocy nie podniósłbym się z niego. A jednak tych czterech lat nie żałuję. Nauczyłem się bardzo dużo, również o sobie. Nadal mam kontakt z ludźmi z kadry i im kibicuję.

W tym roku zdobyłeś kolejny tytuł mistrza świata IFCA. Opowiadasz o nim niemal mimochodem!

Nikt nie pytał, to przecież nie będę się wyrywał! (śmiech). Podium Pucharu Świata stało się czymś dość normalnym. Gdy zajmuję czwarte miejsce i ktoś pyta, co się stało, staram się uznać to za komplement. Ale porażki nadal bolą. Tyle że już wiem, jak krótka jest droga od sportowej złości do niskiego poczucia własnej wartości. Po dużej porażce więc priorytetem staje się żeby mentalnie nie upaść za nisko. Zwycięstwa nadal bardzo mnie cieszą, nadal uwielbiam ten haj, natomiast przestałem już się łudzić, że jakoś diametralnie zmienią moje życie. Trochę więcej pieniędzy, trochę mniej pieniędzy, kilka wywiadów więcej czy mniej, trochę uwagi.. ostatecznie to nie zmienia tego kim jesteś, albo o czym myślisz wstając rano z łóżka. A emocje? Adrenalina przed ważnym wyścigiem jest równie mocna jak 20 lat temu, gdy ścigałem się o juniorskie tytuły. Kiedy przestanę ją czuć, może będzie czas pomyśleć, co dalej.

To zapytam wprost: jesteś najlepszym polskim windsurferem w historii?

Bałem się tego pytania! (śmiech). Istnieje coś takiego jak Peter Volwater Club, nazwany na cześć wszechstronnego holenderskiego windsurfera. Żeby do niego trafić, trzeba osiągnąć określone cele w pięciu różnych konkurencjach, od wyścigów po ekstremalne akrobacje. Należy do niego zaledwie pięć osób na świecie. To trochę odznaka ukończenia całej gry pod tytułem „windsurfing”. Mnie do zostania szóstą brakuje tylko podwójnego loopa, czyli podwójnego salta do przodu, którego obiecałem sobie wylądować ASAP. O wszechstronności świadczą mistrzostwa Polski w sześciu odmianach windsurfingu. Jeśli ktoś chciałby argumentować, że jestem najlepszym polskim windsurferem w historii, znalazłby podstawy. Ale jeśli ktoś powie: „A medal olimpijski?”, też to rozumiem. Opinia jest jak wiadomo co - każdy ma swoją. Najwyżej otrę łzy biletem do miejsca z dobrymi falami (śmiech).

Medal olimpijski to w Polsce wciąż potężny argument. Ale czy dla sponsorów też jest więcej wart niż mistrzostwo świata w zawodowym windsurfingu?

To zależy, co rozumiemy przez „więcej wart”. Jeśli chodzi o szansę zaistnienia w tradycyjnych mediach, to pewnie tak. Ale jeśli rozmawiamy o rzeczywistym sprzedawaniu, czyli monetyzacji, nie jestem już tego taki pewien. Jeżeli sport jest niewidoczny, mało atrakcyjny wizualnie albo słabo komunikowany, jak choćby olimpijskie żeglarstwo, może być trudniejszy do sprzedania niż Slalom-X w PWA, który generuje milionowe zasięgi w socialach. Dzisiaj z perspektywy marki zupełnie zasadne jest pytanie: co jest bardziej wartościowe - mistrzostwo świata czy post z milionem wyświetleń? Całe szczęście, przynajmniej na razie, dla sportowca jedno z drugim idzie w parze.

Tyle lat startowałeś w zawodach na całym świecie, aż w końcu postanowiłeś zorganizować własne? Skąd pomysł na King of the Bay? To projekt biznesowy?

To moje drugie dziecko. Pierwszym jest oczywiście pies Minion (śmiech). King of the Bay to Festiwal Sportów Wodnych, otwarty na różne dyscypliny. Nie wchodziłem w ten projekt z kalkulatorem: „zrobię X, zarobię Y”. Raczej pomyślałem: kurde, chyba wiem, jak to fajnie zrobić, więc czemu nie? Chciałem wydarzenia, na które sam miałbym ochotę przyjechać. Nie kolejnych nadętych zawodów, tylko miejsca, gdzie można się pościgać, spotkać ludzi z tą samą pasją, przetestować sprzęt i dobrze się bawić. Chodziło też o połączenie środowisk, które często działają osobno. Kiedy w styczniu 2024 stało się jasne, że nie pojadę na igrzyska, uznałem: najwyższy czas. Na szczęście mam obok siebie narzeczoną Anię, która ma łeb na karku. Wspólnie to zorganizowaliśmy.

Na pierwszą edycję liczyłeś na stu zawodników, a wystartowało 275. Brzmi jak sukces. Ty nazwałeś to jednak organizacyjnym piekłem.

Liczyłem, że jeśli zapisze się sto osób będę zajarany. Na starcie stanęło 275. Każdego uczestnika trzeba obsłużyć, każdego partnera wprowadzić w nasz świat, każdy evencik zrealizować według tylko nam znanej wizji. Normalne, że coś się wykrzaczy, a my po prostu nie mieliśmy zespołu, żeby poradzić sobie z taką liczbą zagadnień. Wszystko robiliśmy sami, przez 4 dni spałem 10 godzin. Od tamtej pory festiwal urósł kilkukrotnie. W 2026 roku mieliśmy 55 uczestników, 20 tysięcy odwiedzających, 30 wystawców, 3 koncerty, pracuje przy nim ponad 50 osób. Podnoszenie sobie poprzeczki, stawianie coraz wyższych celów, wymyślanie nowych atrakcji - to trochę moja nowa dyscyplina sportu.

Mówisz, że nie chcesz być twarzą King of the Bay. Ale gdy na festiwalu coś się sypie, kto zbiera cięgi?

Od początku powtarzałem, że to nie może być „event Maćka”. Ale gdy trzeba było przywitać panią wójt ze sceny, wywoływano mnie. Trzeba było na cito biec do telewizji? Telefon do mnie. Przeprosić za jakąś wtopę? „Komisyjnie” uznano, że to też ja (śmiech). Ja chciałem też sam wystartować, być uczestnikiem. Zrozumiałem jednak, że ktoś temu cyrkowi musi choć trochę twarzować i brać ostateczną odpowiedzialność. Wciąż staram się pokazywać innych, ale nie uciekam już od odpowiedzialności.

Nie przepadasz za opowieściami o sportowych wyrzeczeniach. Ale czy ta kariera naprawdę nic cię nie kosztowała?

Nie wiem, czym zapłaciłem za tę karierę, bo nie znam alternatywnej rzeczywistości. Martwi mnie niepewność, ile jeszcze potrwa i co będzie później. Ale na etacie może stresowałbym się, że szef jest parówą, a ja przecież mógłbym być windsurferem? Trawa u sąsiada jest bardziej zielona - zazwyczaj tylko na Instagramie.

A co z życiem poza sportem? Jest coś, czego nie da się już tak łatwo wpisać w kalendarz startów?

Ostateczną odpowiedzią na to pytanie będą dzieci. Kompletnie nie wiem, jak to pogodzić. Mam znajomych z tego zawodu, którzy mówią, że po dzieciach nie zmienia się nic, i takich, którzy twierdzą, że zmienia się wszystko. Zobaczymy!

Po tych wszystkich sukcesach, kryzysach i nowych projektach nadal potrafisz się tym zwyczajnie bawić?

Bawię się dziś dużo lepiej niż dekadę temu! Mam większą sprawczość, wiedzę, doświadczenie i zespół wokół siebie. W lutym, w środku przygotowań do sezonu, zobaczyłem świetną prognozę na Cabo Verde: tydzień potężnych fal i dobry wiatr. Byłem na Teneryfie, za dwa tygodnie czekała mnie sesja sponsorów na Dominikanie. Kilka lat temu znalazłbym milion powodów, żeby nie lecieć, tym razem decyzję podjąłem w godzinę. Następnego dnia byłem w drodze. Miałem najlepszy tydzień pływania w życiu, wróciłem naładowany, świetnie potrenowałem i zrobiłem udaną sesję. Oczywiście mam więcej obowiązków i częściej potrzebuję kawy w drodze na plażę. Ale gdybyś dziewięć lat temu powiedziała mi, że tak będzie wyglądało moje życie, brałbym w ciemno!