Miesiąc po zakończeniu corocznego, sopockiego Europejskiego Forum Nowych Idei, Konfederacja Lewiatan jako organizator EFNI, przekazała premierowi Donaldowi Tuskowi niezwykle interesujący dokument pt. „Rekomendacje EFNI 2025”. Jak wynika z tego raportu Polska potrzebuje długofalowej, spójnej strategii gospodarczej, opartej na nowych silnikach wzrostu, skutecznej promocji Polski w Europie i na świecie, wiarygodnego planu konsolidacji fiskalnej i zmniejszania zadłużenia oraz dalszej deregulacji gospodarki. Niezbędne jest także wyraźne przyspieszenie transformacji energetycznej, ponieważ opóźnienie w tym zakresie zwiększa ryzyko dla naszego bezpieczeństwa energetycznego i może negatywnie wpływać na stabilność całej gospodarki. Konkluzje te są wynikiem debat podczas forum, które jest jednym z najważniejszych wydarzeń poświęconych przyszłości europejskiej gospodarki i roli biznesu w procesach modernizacyjnych. Jednocześnie zwrócono się do uczestników z prośbą o wskazanie największych barier rozwojowych oraz propozycji zmian legislacyjnych. Eksperci, przedsiębiorcy i przedstawiciele organizacji społecznych zgłosili zarówno przykłady zbędnych regulacji krępujących działalność firm, jak i sugestie dotyczące najważniejszych strategicznych kierunków rozwoju Polski. Podkreślali wyjątkową rolę Unii Europejskiej jako gwaranta zasad praworządności, bez których trudno budować zaufanie inwestorów i obywateli, konieczność wprowadzenia stabilnego systemu podatkowego, pełniejszego wykorzystania potencjału zawodowego kobiet, a także dalszego wspierania Ukrainy i to nie tylko militarnego, lecz również gospodarczego i społecznego. Wskazywali również na potrzebę wzmocnienia dialogu społecznego, w tym instytucjonalnego. Konieczna jest bowiem zasadnicza zmiana w relacjach pomiędzy przedstawicielami władzy i instytucjami społeczeństwa obywatelskiego. Bez aktywnego udziału partnerów społecznych nie uda się osiągnąć nowych, ambitnych celów. Wysłuchania publiczne, referenda, budżety obywatelskie to tylko niektóre z instrumentów dialogu, które powinny być postrzegane przez Sejm, Senat, administrację centralną i samorządową jako niezbędny element budowania i realizacji nowej strategii gospodarczej i społecznej.

W tym obszernym opracowaniu zawarto rekomendacje odnoszące się do wszystkich istotnych aspektów naszego życia społecznego, gospodarczego i politycznego. Odnośnie do naszego bezpieczeństwa podkreślono, że Polska musi powrócić do wartości i standardów demokratycznych oraz przygotować swoją armię i nas wszystkich do obrony wspólnego bezpieczeństwa. Wzmacnianie infrastruktury krytycznej, zabezpieczanie łańcuchów dostaw, rozwój przemysłu obronnego i technologii to dziś nie tylko kwestie gospodarcze, ale warunek przetrwania i suwerenności kontynentu. Europa potrzebuje dziś warunków sprzyjających inwestycjom, czyli stabilnych reguł, taniej energii, dostępu do kapitału i nowoczesnego systemu edukacji, który odpowiada na potrzeby rynku pracy. Silna Europa to taka, która potrafi łączyć bezpieczeństwo z rozwojem gospodarczym. Dlatego też Unia Europejska powinna prowadzić ambitną politykę handlową, chroniącą nasze interesy, ale otwartą na świat i dywersyfikację kierunków współpracy. W świecie rosnących napięć geopolitycznych i protekcjonizmu UE musi znaleźć równowagę między otwartością a bezpieczeństwem gospodarczym. Z pewnością reindustrializacja może zapewnić Europie suwerenność gospodarczą i uniezależnienie się od zewnętrznych dostawców. Własne moce produkcyjne są kluczowe dla stabilności i bezpieczeństwa kontynentu, zwłaszcza w strategicznych sektorach, takich jak energetyka, technologie cyfrowe czy obronność. Tylko poprzez odbudowę przemysłu Europa może skutecznie konkurować globalnie i chronić swoje interesy ekonomiczne oraz społeczne. Z kolei fundusze unijne powinny wzmacniać konkurencyjność Europy oraz rozwój innowacji, cyfryzacji i kompetencji w krajach Wspólnoty. Jednocześnie polski rząd przygotowując „Strategię rozwoju Polski do 2035 roku” musi uwzględniać wyzwania współczesności, w tym rozwój energetyki opartej na źródłach bezemisyjnych oraz przemysłu obronnego zapewniającego bezpieczeństwo i wzrost innowacyjności wielu technologii produkcji. Polska gospodarka stoi przed koniecznością przejścia od ery „doganiania” opartej na imporcie i adaptacji, do ery „tworzenia” opartej na generowaniu własnej wartości. Kraj nasz wchodzi w fazę, w której ilość pracy przestaje być czynnikiem wzrostu. Ponadto jedyną trwałą odpowiedzią na demografię i rosnące koszty jest systemowy wzrost produktywności: zarządzania, technologii, energetyki i kompetencji cyfrowych.

Niezależnie od powyższego przedsiębiorcy po raz kolejny postulowali powołanie wicepremiera ds. gospodarczych. Najważniejsza dla rozwoju naszego państwa polityka gospodarcza jest obecnie „doklejona” do zadań Ministerstwa Finansów. Jednocześnie minister do spraw nadzoru nad wdrażaniem polityki rządu próbuje uzyskać z poszczególnych resortów wykaz priorytetów, które nie zawsze uwzględniają rzeczywiste potrzeby rozwojowe kraju. Odczuwalny jest brak lidera w tym obszarze, który nie tylko koordynował by politykę gospodarczą, ale także kreował nowe cele i wyzwania oraz prowadziłby politykę promocyjną naszego przemysłu. Jesteśmy dwudziestą gospodarką świata, a mimo to smutna prawda jest taka, że Polska w świecie niewielu z czymkolwiek się kojarzy. Nie mamy ani jednej znaczącej marki globalnej i wciąż koncentrujemy się głównie na silnym rynku wewnętrznym. W oczach zagranicznych inwestorów Polska nadal postrzegana jest jako kraj taniej siły roboczej, tradycyjnej produkcji i rolnictwa. W Internecie pojawiają się filmy zachwyconych turystów, tym jaka piękna jest Polska. Zaskoczonych czystością, bezpieczeństwem, infrastrukturą i wspaniałą komunikacją miejską. Oczarowanych wspaniałą architekturą, dobrym i smacznym jedzeniem oraz modnymi klubami. Wizerunek ten powinniśmy utrwalać wprowadzając jednocześnie elementy związane z naszymi osiągnięciami gospodarczymi.