GUNS - wystawa w CSW Łaźnia

piątek, 24 Czerwiec 2022
Miejsce: CSW Łaźnia

W Słowniku etymologicznym języka polskiego Wiesława Borysia można przeczytać następującą definicję: Broń — od XIV w. ‘narzędzie walki, oręż’ (staropolskie wyjątkowe ‘nóż żelazny stanowiący część składową pługa, krój’), w XVI w. w formie bróń, bruń (...); bronić — od XIV w. ‘chronić, osłaniać, strzec, odpierać napad, ujmować się za kimś, nie pozwalać na coś, nie dopuszczać, zakazywać’. Broń, bronić, obrona czy obronny to rodzina wyrazów o tym samym rdzeniu. 

W języku angielskim jest inaczej: słowo weapon (w języku staroangielskim: waepen) oznaczało nie tylko narzędzie walki i obrony, ale także ‘penis’. Wcześniejsze było protogermańskie waepnan, które miało to samo znaczenie w prawie każdym języku wywodzącym się ze starogermańskiego. Ciekawą etymologię ma także angielskie gun, oznaczające ‘pistolet’. Przypuszcza się, że pochodzi ono od staronordyckiego imienia żeńskiego Gunnhildr, które jest zlepkiem słów gunnr i hildr. Oba oznaczają ‘wojnę, bitwę’. W przeszłości bardzo często łączono imiona żeńskie z bronią.

Wizerunek pistoletu, rewolweru czy innej broni palnej nikogo nie pozostawia obojętnym. Reakcje człowieka na te przedmioty i ich obrazy są skrajnie różne, od wstrętu i obrzydzenia do fascynacji i zachwytu. Różnego rodzaju broń palna (lub: broń strzelecka) i jej reprezentacja w postaci obrazu niesie ze sobą olbrzymi ładunek symboliczny i emocjonalny. Wydaje się, że za sprawą masowo produkowanych obrazów w kinie, telewizji, Internecie, czy też grach wideo, wizerunki różnego rodzaju broni szczególnie mocno zawładnęły naszą wyobraźnią i naszymi fantazjami. Broń jest symbolem przemocy i władzy, ale także skrajnego indywidualizmu, prestiżu czy swobód obywatelskich. Masowe media, a szczególnie kino utrwalają i mitologizują te obrazy. Jak zauważył Krzysztof Wodiczko w książce pt. „Obalenie wojen”, przedstawienia broni są rodzajem utrwalania i upamiętniania wojny oraz towarzyszącej jej przemocy. Za pomocą obrazów, filmów, muzyki, parad czy innych form sztuki oswajamy wojnę i jej narzędzia, jednocześnie formując siebie jako gotowych na jej nadejście. 

Tomasz Kopcewicz poprzez cykl obrazów i kolaży stawia fundamentalne pytania na temat broni. Czym jest broń i do czego służy? Komu wolno posiadać i posługiwać się bronią? Dlaczego niektórzy ludzie chcą mieć broń? Czy broń może być ładna? Które elementy obrazów broni palnej sprawiają, że jest ona odbierana jako atrakcyjna wizualnie? Jakie są związki obrazów broni palnej z kulturą masową? Dlaczego w kinie, telewizji czy grach wideo tak silnie promowany jest wizerunek broni? Wystawa jest pracą doktorancką Tomasza Kopcewicza, której promotorem jest prof. ASP dr hab. Krzysztof Polkowski.

Tomasz Kopcewicz, absolwent ASP w Gdańsku, dyplom w pracowni malarstwa prof. Włodzimierza Łajminga (2002 r.) oraz pracowni intermediów prof. Witosława Czerwonki. Od 2002 r. był rezydentem Gdańskiej Kolonii Artystów na terenach postoczniowych, gdzie współtworzył artystyczną grupę „Znajomi Znad Morza”. Zajmuje się malarstwem i realizacją prac wideo. Interesuje go obraz uchwycony między przedstawieniem a abstrakcją, w którym dominuje geometria.